Ellis Jones

      1914~1942

Ar Ebrill 1af 1942 roedd Llynges Imperialaidd Siapan o dan oruchwyliaeth is-lyngesydd Ozawa yn hwylio i fewn i Fae Bengal.Roedd yna bedwar o longau rhyfel mawr sef y "Kumano" "Suzuyo" "Mikuma" ar "Mogami ac un llai or enw "Chokai a pedair o ddistrywlongau yr "Ayanami", "Yugiri" "Asigiri" ar "Shikaze". Bur llongau yma yn chwilio yn ddyfal yn y bae enfawr am longau iw targedu ai dinistrio. 

Cruiser "Kumano"

Map_bay_of_bengal_2.JPG (80008 bytes)

Bae Bengal

"Autolycus"

Buan iawn wedyn ar y 4ydd o Ebrill mi gaeson eu targed cyntaf sef y Silksworth llong fasnach o Brydain. Y diwrnod canlynol roedd gosgordd o longau Prydeinig wedi gadael porthladd Calcutta ar ei ffordd i Brydain gan alw heibio Durban yn Ne Affrica. Roedd saith o longau yn yr osgordd yma gan gynnwys llong Blue Funnel yr Autolycus, arni roedd gwr ifanc or Rhiw yn gweithio sef Ellis Jones Tyn Lon Fawr. Ar y 6ed daeth y fflyd Siapaneaidd ar draws yr osgordd ac yn y gyflafan a fu dinistiwyd pedair o r saith llong gan gynnwys yr Autolycus, collodd un ar bymtheng or criw eu bywydau ac ymhlith y trueiniaid yma roedd Ellis a oedd yn wyth ar hugain oed ar y pryd. Y llongau eraill a gollwyd oedd yr Exmoor, Malda ar Shinkuang. Mae  yn cael ei gofnodi ar y gof golofn tu allan i gapel Nebo. 

Ty_lon_fawr_1962.JPG (59279 bytes)

Tyn Lon Fawr

Cyn ei ddiwedd trist iawn bu Ellis yn hwylio ar amryw o longau Blue Funnel gan iddo fod yn llongwr oi lencyndod.

teucer.jpg (64303 bytes)

"Teucer"

Patroclus.jpg (70414 bytes)

"Patrocolus"

Eurymedon.jpg (65989 bytes)

"Eurymedon"

 

Autolycus  was built in 1922 by Hawthorn Leslie & Co. Ltd at Hebburn-upon-Tyne with a tonnage of 7621grt, a length of 459ft 2in, a beam of  56ft 4in and a service speed of 14 knots. Sister of the Eumaeus she was built for the China Mutual Steam Navigation Co.

 

On the 25th of November 1944, in Santa Cruz harbour, Philippines. At 14:45, the Japanese cruiser Kumano was attacked by aircraft from Task Force 38's USS Ticonderoga (CV-14) and they hit the portside with five torpedoes, and four 500-lb. bombs. At 15:15, she capsized and sank in 108 feet of water at (15-45N, 119-48E) Captain Hitomi and 440 crewmen went down with her.

Diolch yn fawr i Mrs W Jones, am rai o'r lluniau yma.

 

Map or Safle                Website Map

Copyright Rhiw.com