Rhwng 1800 a 1900 pedair math o long welwyd yn hwylio hyd arfordir Llyn sef :-

Slŵp, Badlong (Ketch)  Sgwner a Sgwner (Topsail)  fel y gwelir o’r lluniau yma.

 Slŵp – Un mast a’r lleiaf o’r llongau ( 15 – 30 tunnell ) yn hawdd i’w hwylio, weithiau doedd dim ond un arnynt ond gan amlaf byddai dau o griw arnynt. Oherwydd eu gallu i fynd i mewn i’r hafan lleiaf roedd Smyglwyr  yn ffafrio y math yma o long.

Badlong (Ketch) – Dau fast yr un ol yn fyrrach. Fel arfer dau o griw. Rhain ddefnyddid gan amlaf ar hyd arfordir Llyn.

Sgwner -  Dau fast yr un hyd neu byddai’r ol fast yn hirach. Dau neu dri o griw dibynnu ar faint y llong, fel y ketch roeddynt i’w gweld yn amal hyd lannau Llyn. Bu’r ‘May Goldsworthy’ a welir yma ym Morth Ysgo yn dadlwytho glo ar y 10fed a 22ain o Orffennaf 1914.

Sgwner (Topsail) -  Dau fast eto gyda dwy neu weithiau dair croesbren ar y mast flaen, fel arfer rhain oedd y llongau mwyaf hyd at 120 tunnell a chanddynt bedwar o griw, Capten. Met a dau longwr. Ym Morthdinllaen,Nefyn, Abersoch, Llanbedrog a Phwllheli y gwelwyd y llongau yma gan y cymerai dipyn mwy i’w dadlwytho ac fe geid cysgod yn y porthladdoedd yma o wyntoedd cynhenid y de orllewin.